ก.ล.ต. ออกเกณฑ์ Travel Rule คริปโทไทย บังคับเก็บข้อมูลโอนสินทรัพย์ดิจิทัลทุกธุรกรรม 5 ปี มีผล 27 ก.พ. 2570
สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต.) ประกาศออกหลักเกณฑ์ "Travel Rule สำหรับสินทรัพย์ดิจิทัล" (มาตรการบังคับให้ผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลส่งข้อมูลผู้โอนและผู้รับโอนควบคู่กับการทำธุรกรรม คล้ายระบบโอนเงินธนาคารทั่วไป) เมื่อวันที่ 2 กันยายนที่ผ่านมา บังคับให้ผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลในไทยต้องเก็บและตรวจสอบข้อมูลการโอน-รับโอนทุกธุรกรรม เพื่อยกระดับการป้องกันการฟอกเงินและอาชญากรรมทางเทคโนโลยี ให้สอดคล้องกับมาตรฐานสากล
สาระสำคัญ 4 ข้อของหลักเกณฑ์ใหม่
ตามประกาศฉบับที่ สธ. 9/2569 ลงวันที่ 25 สิงหาคม 2569 ก.ล.ต. กำหนดหน้าที่ของผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลไว้ 4 ข้อหลัก ได้แก่ หนึ่ง ต้องจัดให้มีนโยบายและขั้นตอนบริหารความเสี่ยงเกี่ยวกับการโอนและรับโอนสินทรัพย์ดิจิทัล สอง ต้องรวบรวมข้อมูลลูกค้าและคู่ธุรกรรม ตรวจสอบคุณสมบัติของผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลฝั่งคู่ธุรกรรม (counterparty VASP หรือ Virtual Asset Service Provider ผู้ให้บริการสินทรัพย์ดิจิทัลที่ต้องผ่านการกำกับดูแล) รวมถึงตรวจสอบความเป็นเจ้าของกระเป๋าแบบดูแลด้วยตนเอง (self-hosted wallet กระเป๋าสินทรัพย์ดิจิทัลที่ผู้ใช้ถือกุญแจเองโดยไม่ผ่านตัวกลาง) ในกรณีที่โอนเข้าออกกระเป๋าประเภทนี้
สาม ผู้ประกอบธุรกิจฝั่งที่ส่งคำสั่งโอน (Ordering Digital Asset Operator) ต้องส่งข้อมูลผู้โอนและผู้รับโอนควบคู่กับคำสั่งโอนไปยังฝั่งที่รับคำสั่ง (Beneficiary Digital Asset Operator) และสี่ ต้องเก็บข้อมูลประกอบการโอนทุกธุรกรรมไว้อย่างน้อย 5 ปี ในลักษณะที่หน่วยงานกำกับดูแลสามารถเรียกตรวจสอบได้ทันที
ที่มา: ความร่วมมือ ก.ล.ต.-ปปง. หลังเปิดเฮียริ่งตั้งแต่ต้นปี
หลักเกณฑ์นี้เกิดจากมติของคณะอนุกรรมการเชื่อมโยงข้อมูลทางการเงินเพื่อยกระดับการติดตามธุรกรรมทางการเงินต้องสงสัย ที่ให้ ก.ล.ต. ร่วมกับสำนักงานป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน (ปปง.) ออกแนวปฏิบัติสำหรับผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัล ระหว่างที่ ปปง. เตรียมออกกฎเกณฑ์ภายใต้กฎหมายฟอกเงินของตัวเอง โดย ก.ล.ต. เปิดรับฟังความเห็นต่อหลักการช่วงเดือนมีนาคม-เมษายน 2569 และเปิดรับฟังร่างประกาศช่วงเดือนมิถุนายน-กรกฎาคม 2569 ซึ่งผู้ที่เกี่ยวข้องส่วนใหญ่เห็นด้วยกับหลักการที่เสนอ
มีผลบังคับใช้ 27 กุมภาพันธ์ 2570
หลักเกณฑ์ดังกล่าวจะเริ่มมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 27 กุมภาพันธ์ 2570 เป็นต้นไป ซึ่ง ก.ล.ต. ระบุว่าเป็นการให้เวลาผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลเตรียมความพร้อมและพัฒนาระบบงานสำหรับการรับส่งข้อมูลและตรวจสอบธุรกรรมตามหลักเกณฑ์ใหม่ ก่อนที่มาตรการจะเริ่มบังคับใช้จริง
"ก.ล.ต. ได้ให้ความสำคัญกับการกำกับดูแลผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัล ไม่ให้ถูกใช้เป็นทางผ่านในการฟอกเงินและก่ออาชญากรรมทางเทคโนโลยี โดยบูรณาการความร่วมมือกับหน่วยงานพันธมิตรทั้งภาครัฐและเอกชนมาอย่างต่อเนื่อง"
— นางพรอนงค์ บุษราตระกูล เลขาธิการ ก.ล.ต.
เลขาธิการ ก.ล.ต. กล่าวเสริมว่า การออกหลักเกณฑ์ Travel Rule ครั้งนี้จะยกระดับความสามารถในการสกัดกั้นอาชญากรรมทางเทคโนโลยีให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น ลดความเสี่ยงที่ผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลจะถูกใช้เป็นช่องทางฟอกเงินและสนับสนุนทางการเงินแก่การก่อการร้าย รวมถึงยกระดับมาตรการป้องกันฟอกเงินให้สอดคล้องกับมาตรฐานสากลของ FATF (Financial Action Task Force คณะทำงานเฉพาะกิจเพื่อดำเนินมาตรการทางการเงินระหว่างประเทศ) ซึ่งจะช่วยเพิ่มความน่าเชื่อถือในการเชื่อมโยงกับตลาดต่างประเทศในระยะยาว
ขั้นต่อจากการเปิดเฮียริ่งเมื่อต้นปี
หลักเกณฑ์ฉบับสมบูรณ์นี้เป็นผลต่อเนื่องจากกระบวนการเปิดรับฟังความเห็นที่ ก.ล.ต. ดำเนินการมาตั้งแต่ต้นปี 2569 ซึ่งสำนักข่าวไทยหลายแห่งรวมถึง Bangkokbiznews และ Infoquest รายงานตรงกันในวันเดียวกันว่า ก.ล.ต. ได้ออกหลักเกณฑ์ฉบับทางการแล้ว หลังผ่านขั้นตอนรับฟังความเห็นทั้งสองรอบและได้รับเสียงสนับสนุนจากผู้ประกอบธุรกิจส่วนใหญ่
📎 ข่าวที่เกี่ยวข้องจาก Bitcoinaddict.com:
เหตุการณ์นี้สืบเนื่องจากที่เราเคยรายงานไว้ก่อนหน้านี้
👉 ก.ล.ต. เข้ม! เตรียมคลอดเกณฑ์ 'Travel Rule' ยกระดับสู้ฟอกเงิน-อาชญากรรมไซเบอร์ตามมาตรฐานสากล
🔗 อ้างอิงต้นฉบับ: สำนักงาน ก.ล.ต.
💬 ความเห็นบรรณาธิการ Bitcoinaddict: หลักเกณฑ์นี้ให้เวลาเตรียมตัวเกือบ 6 เดือนก่อนบังคับใช้จริง ผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลในไทยจึงควรเริ่มปรับระบบงานตั้งแต่ตอนนี้ โดยเฉพาะจุดที่อาจกระทบผู้ใช้งานทั่วไปมากที่สุดคือการตรวจสอบธุรกรรมที่โอนเข้า-ออก self-hosted wallet ซึ่งเดิมทีเป็นจุดที่ตรวจสอบยากที่สุดในระบบคริปโท นักลงทุนไทยที่โอนสินทรัพย์ดิจิทัลเข้า-ออกจากกระเป๋าส่วนตัวบ่อยๆ อาจต้องเตรียมยืนยันความเป็นเจ้าของกระเป๋าเพิ่มเติมกับผู้ประกอบธุรกิจในอนาคต
— รายงานโดยทีมข่าว Bitcoinaddict.com