Jerome Powell คือใคร ประวัติอดีตประธาน Fed ผู้กำหนดดอกเบี้ยที่กระทบราคา Bitcoin

Jerome Powell คืออดีตประธานธนาคารกลางสหรัฐ (Federal Reserve หรือ Fed) คนที่ 16 ดำรงตำแหน่งตั้งแต่วันที่ 5 กุมภาพันธ์ 2018 ถึง 22 พฤษภาคม 2026 เป็นผู้นำการตัดสินใจเรื่องดอกเบี้ยและการพิมพ์เงินที่ส่งผลต่อตลาดการเงินทั่วโลก รวมถึงราคา Bitcoin และตลาดคริปโตตลอดแปดปีเต็ม ปัจจุบันเขาพ้นจากตำแหน่งประธานแล้ว โดย Kevin Warsh เข้ารับตำแหน่งแทน แต่ Powell ยังนั่งอยู่ในคณะผู้ว่าการของ Fed ต่อ

ช่วงที่ Powell คุม Fed เป็นช่วงที่ตลาดคริปโตเปลี่ยนจากของเล่นของนักเก็งกำไรกลุ่มเล็ก มาเป็นสินทรัพย์ที่กองทุนใหญ่และบริษัทจดทะเบียนถือ ราคา Bitcoin ในวันที่เขารับตำแหน่งประธานอยู่ราว 6,850 ดอลลาร์ และในวันที่เขาแถลงข่าวครั้งสุดท้ายอยู่ราว 75,800 ดอลลาร์ ระหว่างทางมีทั้งวิกฤตโควิด การอัดฉีดเงินครั้งใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์ Fed เงินเฟ้อสูงสุดในรอบหลายสิบปี การขึ้นดอกเบี้ยแรงจนเกิดฤดูหนาวคริปโต และการลดดอกเบี้ยที่ช่วยดัน Bitcoin ขึ้นไปทำสถิติใหม่ บทความนี้ไล่ประวัติของเขาตั้งแต่ต้น พร้อมดูว่าการตัดสินใจแต่ละครั้งเกิดขึ้นพร้อมกับอะไรในตลาดคริปโต ตัวเลขทั้งหมดอ้างอิงจากเอกสารทางการของ Fed และแหล่งข้อมูลที่เปิดตรวจสอบได้

ภาพทางการของ Jerome Powell ถ่ายเดือนสิงหาคม 2022 ภาพ: Federal Reserve (สาธารณสมบัติ) ผ่าน Wikimedia Commons

Jerome Powell คือใคร

Jerome Powell คือนักกฎหมายและนักการเงินชาวอเมริกันที่เป็นประธาน Federal Reserve ระหว่างปี 2018 ถึง 2026 ภายใต้ประธานาธิบดีสามคน เขาตัดสินใจเรื่องดอกเบี้ย การทำ QE และ QT ซึ่งเป็นตัวแปรใหญ่ของสภาพคล่องที่กำหนดทิศทางราคา Bitcoin และสินทรัพย์เสี่ยงทั่วโลกในช่วงนั้น

คนในวงการคริปโตมักจำ Powell ได้จากสามเรื่อง เรื่องแรกคือการอัดฉีดเงินช่วงโควิดปี 2020 ที่หลายคนมองว่าเป็นเชื้อเพลิงของตลาดกระทิงรอบปี 2021 เรื่องที่สองคือการขึ้นดอกเบี้ยรวด 11 ครั้งในปี 2022 ถึง 2023 ที่เกิดขึ้นพร้อมกับราคา Bitcoin ที่ร่วงลงเหลือราว 15,800 ดอลลาร์ และเรื่องที่สามคือคำพูดบนเวทีปี 2024 ที่เปรียบ Bitcoin ว่าเหมือนทองคำ เพียงแต่อยู่ในรูปดิจิทัล

ข้อมูลส่วนตัวโดยย่อของ Jerome Powell มีดังนี้

• ชื่อเต็ม: Jerome Hayden Powell คนใกล้ชิดเรียกว่า Jay
• เกิด: 4 กุมภาพันธ์ 1953 ที่กรุงวอชิงตัน ดี.ซี. สหรัฐอเมริกา
• การศึกษา: ปริญญาตรีสาขารัฐศาสตร์ (Politics) จาก Princeton University ปี 1975 และปริญญาด้านกฎหมายจาก Georgetown University ปี 1979
• ตำแหน่งที่ Fed: ผู้ว่าการตั้งแต่ 25 พฤษภาคม 2012 ประธานตั้งแต่ 5 กุมภาพันธ์ 2018 ถึง 22 พฤษภาคม 2026
• สถานะปัจจุบัน: ผู้ว่าการ Fed (Governor) วาระผู้ว่าการสิ้นสุดวันที่ 31 มกราคม 2028
• ผู้ที่รับตำแหน่งประธานต่อ: Kevin Warsh สาบานตนวันที่ 22 พฤษภาคม 2026
• ครอบครัว: สมรสกับ Elissa Leonard มีบุตรสามคน อาศัยในย่าน Chevy Chase รัฐ Maryland

หน้าประวัติทางการระบุว่า Powell เป็นประธานตั้งแต่ 5 กุมภาพันธ์ 2018 ถึง 22 พฤษภาคม 2026 ภาพ: federalreserve.gov

ก่อนมาเป็นประธาน Fed: ทนาย วาณิชธนากร และข้าราชการกระทรวงการคลัง

Powell เกิดและโตในกรุงวอชิงตัน ดี.ซี. ในสุนทรพจน์รับรางวัลเมื่อเดือนพฤษภาคม 2026 เขาเล่าว่าตอนที่ประธานาธิบดี John F. Kennedy ถูกลอบสังหารในเดือนพฤศจิกายน 1963 เขาเป็นนักเรียนชั้นประถมปีที่ห้าที่โรงเรียน Blessed Sacrament ในกรุงวอชิงตัน และเหตุการณ์นั้นเป็นแรงบันดาลใจให้เขาอยากทำงานรับใช้ประชาชน

เขาจบมัธยมจากโรงเรียน Georgetown Preparatory School ในปี 1971 จากนั้นเข้าเรียนรัฐศาสตร์ที่ Princeton จบปี 1975 แล้วเรียนกฎหมายต่อที่ Georgetown University จบปี 1979 ระหว่างเรียนเขาเป็นบรรณาธิการบริหารของวารสาร Georgetown Law Journal จุดที่น่าสังเกตคือ Powell ไม่ได้จบเศรษฐศาสตร์โดยตรง ต่างจากประธาน Fed หลายคนก่อนหน้าที่เป็นนักเศรษฐศาสตร์สายวิชาการ

หลังเรียนจบ เขาทำงานเป็นทนายในนิวยอร์กอยู่หลายปี ก่อนย้ายสายไปทำงานวาณิชธนกิจที่ Dillon, Read & Co. ช่วงปี 1984 ถึง 1990 ดูแลงานระดมทุนและการควบรวมกิจการ จนได้ตำแหน่ง Vice President

ปี 1990 Powell เข้ารับราชการที่กระทรวงการคลังสหรัฐในรัฐบาลประธานาธิบดี George H. W. Bush เริ่มจากตำแหน่งผู้ช่วยรัฐมนตรี (Assistant Secretary) ดูแลนโยบายสถาบันการเงิน แล้วขึ้นเป็นปลัดกระทรวงด้านการคลังภายในประเทศ (Under Secretary for Domestic Finance) ในปี 1992 ดูแลตลาดพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐ ช่วงนั้นเขามีบทบาทในการสอบสวนและลงโทษ Salomon Brothers หลังเทรดเดอร์ของบริษัทยื่นประมูลพันธบัตรรัฐบาลแบบเท็จ และอยู่ในการเจรจาที่ทำให้ Warren Buffett เข้ามาเป็นประธานของ Salomon

Powell (ขวา) ระหว่างพบประธานาธิบดี George H. W. Bush เดือนมกราคม 1993 สมัยทำงานที่กระทรวงการคลัง ภาพ: George H. W. Bush Presidential Library ผ่าน U.S. National Archives (สาธารณสมบัติ)

หลังออกจากราชการ Powell กลับสู่ภาคเอกชน ทำงานที่ Bankers Trust ช่วงสั้นๆ ก่อนเป็นหุ้นส่วนของกองทุน The Carlyle Group ระหว่างปี 1997 ถึง 2005 ซึ่งเป็นช่วงที่สร้างฐานะส่วนใหญ่ของเขา ตามที่ Fox Business รายงาน เอกสารเปิดเผยทรัพย์สินตอนถูกเสนอชื่อเป็นประธานปี 2017 ระบุทรัพย์สินสุทธิราว 19.7 ถึง 55 ล้านดอลลาร์ และเอกสารปี 2019 ระบุราว 17.7 ถึง 54.9 ล้านดอลลาร์ หลังจากนั้นเขาตั้งบริษัทลงทุนขนาดเล็กของตัวเอง และเป็นหุ้นส่วนผู้จัดการของกองทุนที่ลงทุนด้านพลังงานสะอาด

ช่วงปี 2010 ถึง 2012 Powell ไปเป็นนักวิชาการรับเชิญที่ Bipartisan Policy Center สถาบันคลังสมองในกรุงวอชิงตัน เขาทำงานเรื่องการคลังและวิกฤตเพดานหนี้สาธารณะของสหรัฐปี 2011 อธิบายให้สมาชิกรัฐสภาเห็นว่าถ้าสหรัฐผิดนัดชำระหนี้จะกระทบเศรษฐกิจและดอกเบี้ยอย่างไร มีรายงานว่าเขารับเงินเดือนเพียงปีละ 1 ดอลลาร์สำหรับงานนี้ ประสบการณ์ทั้งในตลาดพันธบัตร ภาคเอกชน และการเมืองแบบสองพรรค เป็นพื้นฐานที่ทำให้ชื่อของเขาถูกเสนอเข้า Fed ในเวลาต่อมา

จากผู้ว่าการสู่ประธาน Fed ได้อย่างไร

เดือนธันวาคม 2011 ประธานาธิบดี Barack Obama จากพรรคเดโมแครต เสนอชื่อ Powell ซึ่งเป็นรีพับลิกัน เข้าเป็นผู้ว่าการ Fed คู่กับนักเศรษฐศาสตร์ Jeremy Stein เพื่อให้ได้เสียงสนับสนุนจากทั้งสองพรรค Powell เข้ารับตำแหน่งผู้ว่าการเมื่อวันที่ 25 พฤษภาคม 2012 ในวาระที่เหลือของคนก่อน และได้รับการแต่งตั้งต่อวาระเต็มเมื่อวันที่ 16 มิถุนายน 2014 วาระนั้นยาวไปถึงวันที่ 31 มกราคม 2028

เพื่อเห็นภาพว่าเขาอยู่ในระบบมานานแค่ไหน ในวันที่ Powell เข้ารับตำแหน่งผู้ว่าการ Fed ครั้งแรก ราคา Bitcoin อยู่ที่ราว 5 ดอลลาร์ต่อเหรียญเท่านั้น ตามข้อมูลราคาของ Coin Metrics

วันที่ 2 พฤศจิกายน 2017 ประธานาธิบดี Donald Trump ในวาระแรก ประกาศเสนอชื่อ Powell เป็นประธาน Fed แทน Janet Yellen วุฒิสภารับรองเมื่อวันที่ 23 มกราคม 2018 ด้วยคะแนน 84 ต่อ 13 และ Powell รับตำแหน่งประธานอย่างเป็นทางการในวันที่ 5 กุมภาพันธ์ 2018 วันนั้นตลาดคริปโตกำลังลงหนัก ราคาปิดของ Bitcoin อยู่ที่ราว 6,850 ดอลลาร์ ลดลงจากราว 8,250 ดอลลาร์ในวันก่อนหน้า

Donald Trump ประกาศเสนอชื่อ Powell เป็นประธาน Fed วันที่ 2 พฤศจิกายน 2017 ภาพ: The White House (สาธารณสมบัติ)

ประธาน Fed มีวาระครั้งละสี่ปี เมื่อวาระแรกใกล้ครบ ประธานาธิบดี Joe Biden เสนอชื่อ Powell ให้ทำต่ออีกวาระเมื่อวันที่ 22 พฤศจิกายน 2021 วุฒิสภารับรองเมื่อวันที่ 12 พฤษภาคม 2022 ด้วยคะแนน 80 ต่อ 19 และเขาสาบานตนวาระที่สองในวันที่ 23 พฤษภาคม 2022 วาระนี้สิ้นสุดในเดือนพฤษภาคม 2026 Powell จึงเป็นประธาน Fed ที่ทำงานภายใต้ประธานาธิบดีสามคน คือ Trump สมัยแรก Biden และ Trump สมัยที่สอง

ทำไมการตัดสินใจของ Fed ถึงกระทบราคา Bitcoin

ก่อนจะเล่าการตัดสินใจทีละช่วง ควรเข้าใจก่อนว่า Fed มีเครื่องมือหลักสองอย่างที่ส่งผลถึงตลาดคริปโต อย่างแรกคือดอกเบี้ยนโยบาย (Federal Funds Rate) ซึ่งเป็นต้นทุนเงินระยะสั้นของระบบธนาคารสหรัฐ เมื่อดอกเบี้ยสูง การถือเงินสดหรือพันธบัตรได้ผลตอบแทนดี คนจึงมีแรงจูงใจน้อยลงที่จะไปเสี่ยงกับสินทรัพย์ที่ไม่มีดอกเบี้ยอย่าง Bitcoin เมื่อดอกเบี้ยต่ำ เงินมีแนวโน้มไหลไปหาสินทรัพย์เสี่ยงมากขึ้น

อย่างที่สองคืองบดุลของ Fed การทำ QE (Quantitative Easing) คือ Fed ซื้อพันธบัตรจากตลาด เท่ากับใส่เงินใหม่เข้าระบบ ส่วน QT (Quantitative Tightening) คือการปล่อยให้พันธบัตรที่ถือครบกำหนดโดยไม่ซื้อทดแทน เท่ากับดึงเงินออกจากระบบ นักวิเคราะห์สายสภาพคล่อง (Liquidity) จำนวนมากใช้ขนาดงบดุลของ Fed เป็นตัวแปรหนึ่งในการอธิบายรอบขึ้นลงของ Bitcoin

กลไกโดยย่อ: ดอกเบี้ยนโยบายและงบดุล Fed ส่งผลต่อสภาพคล่องในระบบ ซึ่งกระทบราคาสินทรัพย์เสี่ยงอย่าง Bitcoin (ภาพประกอบเชิงแนวคิด ไม่มีตัวเลข) ภาพ: Bitcoin Addict

อย่างไรก็ตาม ราคา Bitcoin ไม่ได้ขึ้นกับ Fed เพียงอย่างเดียว ยังมีปัจจัยอื่นอย่างรอบ Halving เหตุการณ์ในวงการคริปโตเอง เช่น การล่มของ FTX การอนุมัติกองทุน ETF และการเปลี่ยนแปลงกฎหมาย บทความนี้จึงใช้คำว่า "เกิดขึ้นพร้อมกับ" หรือ "ในช่วงเดียวกัน" เมื่อพูดถึงราคา แทนการบอกว่าการตัดสินใจของ Powell เป็นสาเหตุเดียว ราคา Bitcoin ที่ใช้ในบทความเป็นราคาปิดรายวันจากฐานข้อมูล Coin Metrics

ปี 2018 ถึง 2019: ขึ้นดอกเบี้ย ลดงบดุลแบบอัตโนมัติ และขาลงของคริปโต

Powell รับตำแหน่งในช่วงที่เศรษฐกิจสหรัฐแข็งแรงและ Fed อยู่ระหว่างทยอยถอนนโยบายผ่อนคลายที่ใช้มาตั้งแต่วิกฤตการเงินปี 2008 ดอกเบี้ยนโยบายตอนนั้นอยู่ที่ 1.25 ถึง 1.50% ตลอดปี 2018 Fed ขึ้นดอกเบี้ยสี่ครั้ง ในเดือนมีนาคม มิถุนายน กันยายน และธันวาคม จนดอกเบี้ยไปอยู่ที่ 2.25 ถึง 2.50% พร้อมกับทยอยลดขนาดงบดุลไปด้วย

ปีเดียวกันนั้นเป็นปีขาลงของคริปโตหลังฟองสบู่ ICO ปลายปี 2017 ราคา Bitcoin ลงต่อเนื่องจนทำจุดต่ำสุดของรอบที่ราว 3,185 ดอลลาร์ในวันที่ 15 ธันวาคม 2018 สี่วันต่อมา ในการแถลงข่าววันที่ 19 ธันวาคม 2018 Powell ประกาศขึ้นดอกเบี้ยเป็นครั้งที่สี่ของปี และพูดถึงการลดงบดุลว่า Fed ตั้งให้มันเดินแบบ "Automatic Pilot" หรือเดินอัตโนมัติ และไม่เห็นเหตุผลที่จะเปลี่ยน

บันทึกคำแถลงข่าว 19 ธันวาคม 2018 ที่ Powell บอกว่าการลดงบดุลเดินแบบ automatic pilot ภาพ: federalreserve.gov

การขึ้นดอกเบี้ยช่วงนั้นทำให้ Powell เริ่มโดนประธานาธิบดี Trump วิจารณ์ต่อสาธารณะ มีรายงานว่าหลังการขึ้นดอกเบี้ยเดือนธันวาคม 2018 Trump ถามที่ปรึกษาว่าจะปลด Powell ได้หรือไม่ และในปี 2019 ช่วงสงครามการค้ากับจีน Trump เรียก Powell ว่าเป็น "ศัตรู" และตั้งคำถามว่าระหว่าง Powell กับประธานาธิบดีสีจิ้นผิงของจีน ใครเป็นศัตรูที่ใหญ่กว่า

ต้นปี 2019 Fed เปลี่ยนท่าทีเป็นรอดูสถานการณ์ และเริ่มลดดอกเบี้ยในวันที่ 31 กรกฎาคม 2019 จากนั้นลดอีกสองครั้งในเดือนกันยายนและตุลาคม ดอกเบี้ยลงมาอยู่ที่ 1.50 ถึง 1.75% ภายในสิ้นปี ราคา Bitcoin ฟื้นจากจุดต่ำสุดได้แรงในช่วงกลางปี 2019 ในวันที่ Fed ลดดอกเบี้ยครั้งแรก ราคาปิดอยู่ที่ราว 10,059 ดอลลาร์

ปี 2019 ยังเป็นปีแรกที่ Powell ต้องตอบคำถามเรื่องเงินดิจิทัลจริงจัง เมื่อ Facebook ประกาศโครงการเหรียญ Libra ในเดือนมิถุนายน 2019 Powell บอกในการแถลงข่าววันที่ 19 มิถุนายนว่าเงินดิจิทัลยังอยู่ในระยะเริ่มต้น และ Fed ไม่ได้มีอำนาจเต็มในการกำกับคริปโตโดยตรง คริปโตเกี่ยวกับงานของ Fed ผ่านเรื่องการคุ้มครองผู้บริโภคและการฟอกเงิน แต่ถ้าโครงการระดับ Facebook จะเดินหน้า หน่วยงานกำกับจะตั้งความคาดหวังไว้สูงมากในเรื่องความปลอดภัยของระบบ

มีนาคม 2020: ดอกเบี้ยศูนย์ QE ไม่จำกัด และจุดเริ่มต้นของกระทิงรอบใหญ่

ต้นปี 2020 โควิดระบาดไปทั่วโลก วันที่ 12 มีนาคม 2020 ตลาดการเงินทั่วโลกเทขายอย่างหนัก Bitcoin ร่วงจากราคาปิดราว 7,939 ดอลลาร์ในวันที่ 11 มีนาคม เหลือราว 4,959 ดอลลาร์ในวันเดียว วันนั้นถูกเรียกในวงการคริปโตว่า Black Thursday

Fed ภายใต้ Powell ตอบโต้เร็วและแรงที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์ วันที่ 3 มีนาคม Fed ลดดอกเบี้ยฉุกเฉิน 0.50% นอกรอบประชุม และในวันอาทิตย์ที่ 15 มีนาคม 2020 ลดอีก 1% จนดอกเบี้ยเหลือ 0 ถึง 0.25% พร้อมประกาศจะซื้อพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐเพิ่มอย่างน้อย 500 พันล้านดอลลาร์ และตราสารหนี้ที่มีสินเชื่อบ้านค้ำ (MBS) อย่างน้อย 200 พันล้านดอลลาร์

ข่าวแจก Fed วันที่ 15 มีนาคม 2020 ลดดอกเบี้ยเหลือ 0 ถึง 0.25% และซื้อพันธบัตรอย่างน้อย 500 พันล้านดอลลาร์ ภาพ: federalreserve.gov

แปดวันต่อมา วันที่ 23 มีนาคม 2020 Fed ยกระดับไปอีกขั้น ประกาศว่าจะซื้อพันธบัตรรัฐบาลและ MBS ในปริมาณเท่าที่จำเป็น (In the amounts needed) ซึ่งตลาดเรียกกันว่า QE ไม่จำกัด พร้อมตั้งโครงการปล่อยสินเชื่อใหม่ให้ภาคธุรกิจและผู้บริโภควงเงินรวมสูงสุด 300 พันล้านดอลลาร์ ในวันนั้นราคาปิดของ Bitcoin ฟื้นขึ้นมาอยู่ที่ราว 6,486 ดอลลาร์

ผลของ QE เห็นได้ชัดจากงบดุลของ Fed ตามข้อมูล FRED สินทรัพย์รวมของ Fed เพิ่มจากราว 4.31 ล้านล้านดอลลาร์ในวันที่ 11 มีนาคม 2020 ขึ้นไปที่ราว 7.17 ล้านล้านดอลลาร์ในวันที่ 10 มิถุนายน 2020 หรือเพิ่มเกือบ 3 ล้านล้านดอลลาร์ในเวลาเพียงสามเดือน และขยายต่อไปจนแตะจุดสูงสุดราว 8.97 ล้านล้านดอลลาร์ในเดือนเมษายน 2022

กราฟด้านล่างแสดงขนาดงบดุลของ Fed ณ จุดสำคัญตลอดยุค Powell จะเห็นทั้งช่วงที่งบดุลลดลงในปี 2018 ถึง 2019 ช่วงที่พุ่งขึ้นแนวดิ่งในปี 2020 และช่วงที่ลดลงต่อเนื่องจากการทำ QT ตั้งแต่กลางปี 2022 ถึงปลายปี 2025

ช่วงเงินท่วมระบบนี้เองที่ Bitcoin เริ่มตลาดกระทิงรอบใหญ่ บริษัทจดทะเบียนอย่าง MicroStrategy เริ่มเอาเงินสดในคลังไปซื้อ Bitcoin ในเดือนสิงหาคม 2020 โดยอ้างเหตุผลเรื่องความกังวลว่าเงินสดจะเสื่อมค่าจากเงินเฟ้อ ในการแถลงข่าววันที่ 27 มกราคม 2021 ผู้สื่อข่าว Steve Liesman ถาม Powell ตรงๆ ว่านโยบายผ่อนคลายสุดขั้วอย่างดอกเบี้ยศูนย์และ QE กำลังสร้างฟองสบู่ในสินทรัพย์หลายประเภท ตั้งแต่ Bitcoin หุ้นกู้ ไปจนถึงหุ้น GameStop หรือไม่ Powell ตอบว่าการตอบสนองของ Fed เป็นการรับมือกับแรงกระแทกจากโรคระบาดที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อนทั้งในแง่ลักษณะและขนาด

ปี 2021: เงินเฟ้อ "ชั่วคราว" และ Bitcoin ทำจุดสูงสุดรอบใหม่

ปี 2021 เศรษฐกิจกลับมาเปิดอีกครั้ง ราคาสินค้าเริ่มพุ่ง ในการแถลงข่าววันที่ 28 เมษายน 2021 Powell อธิบายว่าการขึ้นของราคาแบบครั้งเดียวจากการเปิดเศรษฐกิจและปัญหาคอขวดในห่วงโซ่อุปทาน น่าจะมีผลต่อเงินเฟ้อเพียงชั่วคราว (Transitory) คำนี้กลายเป็นคำที่ Fed ถูกวิจารณ์หนักที่สุดคำหนึ่งในภายหลัง เพราะเงินเฟ้อไม่ได้ลดลงเร็วอย่างที่คาด

ระหว่างนั้น Fed ยังคงดอกเบี้ยใกล้ศูนย์และซื้อพันธบัตรต่อเนื่อง ราคา Bitcoin ทะลุ 60,000 ดอลลาร์ครั้งแรกในเดือนมีนาคม 2021 ช่วงเดียวกับที่ Powell พูดในงาน Innovation Summit ของธนาคารเพื่อการชำระหนี้ระหว่างประเทศ (BIS) ว่าสินทรัพย์คริปโตผันผวนสูงจึงไม่ค่อยมีประโยชน์ในการเป็นแหล่งเก็บมูลค่า และมองว่ามันเป็นตัวแทนของทองคำมากกว่าตัวแทนของดอลลาร์ ตามที่ Decrypt รายงาน

วันที่ 3 พฤศจิกายน 2021 Fed ประกาศเริ่มลดวงเงินซื้อพันธบัตร (Taper) เดือนละ 10 พันล้านดอลลาร์สำหรับพันธบัตรรัฐบาล และ 5 พันล้านดอลลาร์สำหรับ MBS นับเป็นสัญญาณแรกว่ายุคเงินฟรีกำลังจะจบ ห้าวันต่อมา วันที่ 8 พฤศจิกายน 2021 Bitcoin ทำราคาปิดสูงสุดของรอบที่ราว 67,542 ดอลลาร์ จากนั้นตลาดคริปโตเข้าสู่ขาลงยาวตลอดปี 2022

ราวสามสัปดาห์หลังการประกาศ Taper วันที่ 22 พฤศจิกายน 2021 ประธานาธิบดี Biden ประกาศเสนอชื่อ Powell เป็นประธาน Fed ต่ออีกวาระ คู่กับ Lael Brainard เป็นรองประธาน กลางเดือนธันวาคม 2021 Fed เร่งความเร็วการลดวงเงินซื้อพันธบัตรขึ้นอีก ในการแถลงข่าววันที่ 15 ธันวาคม 2021 เมื่อถูกถามเรื่องความเสี่ยงจากคริปโต Powell ตอบว่าตอนนี้ยังไม่ใช่ความเสี่ยงต่อเสถียรภาพระบบการเงิน และมองว่า Stablecoin มีประโยชน์ได้ถ้ามีการกำกับที่เหมาะสม ซึ่งตอนนั้นยังไม่มี

Joe Biden คุยกับ Powell วันที่ 22 พฤศจิกายน 2021 วันที่ประกาศเสนอชื่อให้เป็นประธาน Fed ต่ออีกวาระ ภาพ: The White House (สาธารณสมบัติ)

ปี 2022: ขึ้นดอกเบี้ยแรงที่สุดในรอบหลายสิบปี และฤดูหนาวคริปโต

ต้นปี 2022 เงินเฟ้อสหรัฐยังพุ่งสูงต่อเนื่อง และรัสเซียบุกยูเครน Fed ภายใต้ Powell เปลี่ยนมาสู้เงินเฟ้ออย่างเต็มกำลัง วันที่ 16 มีนาคม 2022 Fed ขึ้นดอกเบี้ยครั้งแรกนับตั้งแต่ปี 2018 วันนั้นราคาปิด Bitcoin อยู่ที่ราว 41,102 ดอลลาร์

วันที่ 4 พฤษภาคม 2022 Fed ขึ้นดอกเบี้ย 0.50% และประกาศแผน QT ที่จะเริ่มในวันที่ 1 มิถุนายน 2022 โดยจะปล่อยให้พันธบัตรรัฐบาลครบกำหนดโดยไม่ซื้อทดแทนเดือนละ 30 พันล้านดอลลาร์ ก่อนเพิ่มเป็น 60 พันล้านดอลลาร์หลังสามเดือน และ MBS เดือนละ 17.5 พันล้านดอลลาร์ ก่อนเพิ่มเป็น 35 พันล้านดอลลาร์ ถึงเดือนมิถุนายน 2022 Fed ขึ้นดอกเบี้ยทีเดียว 0.75% ซึ่ง Powell ยอมรับในการแถลงข่าววันที่ 15 มิถุนายนว่าเป็นการขึ้นที่ใหญ่ผิดปกติ ช่วงเดียวกันนั้นวงการคริปโตเจอการล่มของ Terra และผู้ให้กู้คริปโตหลายราย ราคา Bitcoin หลุด 20,000 ดอลลาร์ ราคาปิดวันที่ 18 มิถุนายน 2022 อยู่ที่ราว 19,014 ดอลลาร์

จุดที่หลายคนจำได้มากที่สุดคือสุนทรพจน์ที่งานประชุมประจำปีที่ Jackson Hole วันที่ 26 สิงหาคม 2022 Powell พูดสั้นและตรงกว่าปกติ ส่งสัญญาณว่า Fed จะใช้เครื่องมืออย่างเต็มกำลัง แม้จะทำให้เศรษฐกิจชะลอตัวก็ตาม

"แม้ดอกเบี้ยที่สูงขึ้น การเติบโตที่ช้าลง และตลาดแรงงานที่อ่อนตัวลงจะช่วยลดเงินเฟ้อ แต่สิ่งเหล่านี้ก็จะสร้างความเจ็บปวดบางส่วนให้กับครัวเรือนและภาคธุรกิจ"

Jerome Powell สุนทรพจน์ที่ Jackson Hole วันที่ 26 ส.ค. 2022 ต้นฉบับ "While higher interest rates, slower growth, and softer labor market conditions will bring down inflation, they will also bring some pain to households and businesses."

สุนทรพจน์ที่ Jackson Hole วันที่ 26 สิงหาคม 2022 ที่ Powell เตือนว่าการสู้เงินเฟ้อจะสร้างความเจ็บปวด ภาพ: federalreserve.gov

ตลาดคริปโตตอบสนองในทางลบช่วงนั้น ราคาปิดของ Bitcoin ลดจากราว 21,588 ดอลลาร์ในวันที่ 25 สิงหาคม เหลือราว 19,674 ดอลลาร์ในวันที่ 28 สิงหาคม 2022 หลังสุนทรพจน์ Fed ขึ้นดอกเบี้ยครั้งละ 0.75% อีกสองครั้งในเดือนกันยายนและพฤศจิกายน รวมแล้วปี 2022 Fed ขึ้นครั้งละ 0.75% สี่ครั้งติด คือเดือนมิถุนายน กรกฎาคม กันยายน และพฤศจิกายน ในการแถลงข่าววันที่ 2 พฤศจิกายน 2022 Powell บอกว่ายังเร็วเกินไปมาก (Very premature) ที่จะคิดเรื่องหยุดขึ้นดอกเบี้ย

หนึ่งสัปดาห์ต่อมาเกิดการล่มของ FTX ราคา Bitcoin ทำราคาปิดต่ำสุดของปี 2022 ที่ราว 15,758 ดอลลาร์ในวันที่ 9 พฤศจิกายน ปีนั้นทั้งปี Fed ขึ้นดอกเบี้ยเจ็ดครั้ง รวม 4.25% จาก 0 ถึง 0.25% ไปอยู่ที่ 4.25 ถึง 4.50% ในเดือนธันวาคม ซึ่งเป็นการขึ้นดอกเบี้ยเร็วที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์ Fed

กราฟด้านล่างแสดงเพดานบนของดอกเบี้ยนโยบาย Fed ณ จุดเปลี่ยนสำคัญตลอดยุค Powell ตามตารางทางการของ Fed จะเห็นภาพชัดว่าดอกเบี้ยเคยลงไปเกือบศูนย์ แล้วพุ่งขึ้นไปสูงสุดที่ 5.50% ภายในเวลาราวปีครึ่ง

ปี 2023: วิกฤตธนาคาร SVB และดอกเบี้ยแตะ 5.50%

ต้นปี 2023 Fed ชะลอการขึ้นดอกเบี้ยเหลือครั้งละ 0.25% แต่ในเดือนมีนาคม 2023 ธนาคาร Silicon Valley Bank ล้ม ตามด้วยธนาคารอื่นอีกบางแห่ง Fed ร่วมกับกระทรวงการคลังตั้งโครงการปล่อยกู้ฉุกเฉิน Bank Term Funding Program ให้ธนาคารนำพันธบัตรมาค้ำกู้เงินได้เต็มมูลค่าหน้าตั๋ว ในการแถลงข่าววันที่ 22 มีนาคม 2023 Powell ยืนยันว่าระบบธนาคารยังแข็งแรงและมีเงินกองทุนเพียงพอ

ช่วงวิกฤตธนาคารนี้ Bitcoin กลับปรับตัวขึ้น ราคาปิดเพิ่มจากราว 20,240 ดอลลาร์ในวันที่ 10 มีนาคม เป็นราว 24,154 ดอลลาร์ในวันที่ 13 มีนาคม 2023 หลังทางการประกาศมาตรการช่วยเหลือ และงบดุล Fed ที่ลดลงจาก QT กลับเพิ่มขึ้นชั่วคราวจากราว 8.64 ล้านล้านดอลลาร์ในวันที่ 15 มีนาคม เป็นราว 8.73 ล้านล้านดอลลาร์ในวันที่ 22 มีนาคม 2023 จากการปล่อยกู้ฉุกเฉิน

ปี 2023 ยังเป็นปีที่ Fed ใช้อำนาจกำกับธนาคารกับธุรกิจคริปโตเข้มงวดที่สุด วันที่ 27 มกราคม 2023 Fed ปฏิเสธคำขอเป็นสมาชิกระบบ Fed ของ Custodia Bank ธนาคารเฉพาะทางจากรัฐ Wyoming ที่ต้องการทำธุรกิจคริปโต โดยระบุว่าโมเดลธุรกิจที่เน้นสินทรัพย์คริปโตมีความเสี่ยงสูงต่อความมั่นคงของธนาคาร วันเดียวกัน Fed ออกแถลงการณ์ว่าธนาคารภายใต้การกำกับของ Fed ไม่ว่าจะมีหรือไม่มีประกันเงินฝาก จะถูกจำกัดกิจกรรมเท่ากัน รวมถึงกิจกรรมที่เกี่ยวกับคริปโต

ข่าวแจกวันที่ 27 มกราคม 2023 ที่ Fed ปฏิเสธคำขอเป็นสมาชิกของ Custodia Bank ธนาคารที่เน้นธุรกิจคริปโต ภาพ: federalreserve.gov

ในเดือนมิถุนายน 2023 Powell ให้การต่อคณะกรรมาธิการบริการทางการเงินของสภาผู้แทนราษฎร และพูดถึง Stablecoin ว่า Fed มองว่า Stablecoin ที่ใช้ชำระเงินเป็นรูปแบบหนึ่งของเงิน และในทุกประเทศพัฒนาแล้ว ความน่าเชื่อถือของเงินมีที่มาจากธนาคารกลาง จึงควรมีบทบาทของรัฐบาลกลางในการกำกับที่เข้มแข็ง เขายังกล่าวว่าคริปโตดูเหมือนจะอยู่ต่อไปได้ในฐานะสินทรัพย์ประเภทหนึ่ง ตามที่ Decrypt รายงาน

วันที่ 26 กรกฎาคม 2023 Fed ขึ้นดอกเบี้ยเป็นครั้งสุดท้ายของรอบ ไปอยู่ที่ 5.25 ถึง 5.50% สูงสุดในรอบกว่า 20 ปี นับรวมตั้งแต่มีนาคม 2022 Fed ขึ้นดอกเบี้ยทั้งหมด 11 ครั้ง รวม 5.25% วันนั้นราคาปิด Bitcoin อยู่ที่ราว 29,362 ดอลลาร์ หลังจากนั้นดอกเบี้ยถูกคงไว้ที่ระดับสูงสุดนานกว่าหนึ่งปี

ปี 2024: ลดดอกเบี้ยครั้งแรกในรอบสี่ปี และ Bitcoin ข้ามหนึ่งแสนดอลลาร์

ปี 2024 เงินเฟ้อสหรัฐลดลงมาใกล้เป้าหมาย 2% มากขึ้น ขณะที่ตลาดคริปโตได้แรงหนุนจากกองทุน Bitcoin Spot ETF ในสหรัฐ วันที่ 23 สิงหาคม 2024 Powell กล่าวสุนทรพจน์ที่ Jackson Hole อีกครั้ง คราวนี้เป็นสัญญาณตรงกันข้ามกับปี 2022 เขาบอกว่าถึงเวลาที่นโยบายต้องปรับแล้ว (The time has come for policy to adjust) และทิศทางชัดเจน

ราคาปิดของ Bitcoin เพิ่มจากราว 60,394 ดอลลาร์ในวันที่ 22 สิงหาคม เป็นราว 64,107 ดอลลาร์ในวันที่ 23 สิงหาคม 2024 หนังสือพิมพ์ Bangkok Post ของไทย ซึ่งนำข่าวของ Bloomberg มาเผยแพร่ในวันที่ 26 สิงหาคม 2024 รายงานว่า Bitcoin แตะ 65,000 ดอลลาร์เป็นครั้งแรกในรอบราวสามสัปดาห์ โดยโยงกับเงินที่ไหลเข้ากองทุน ETF และสัญญาณว่า Fed กำลังจะผ่อนคลายนโยบาย

Bangkok Post รายงานวันที่ 26 สิงหาคม 2024 ว่า Bitcoin แตะ 65,000 ดอลลาร์หลังสุนทรพจน์ Jackson Hole ภาพ: bangkokpost.com

วันที่ 18 กันยายน 2024 Fed ลดดอกเบี้ย 0.50% ครั้งแรกนับตั้งแต่เดือนมีนาคม 2020 Powell เรียกการตัดสินใจนี้ว่าเป็นการปรับจุดยืนนโยบายใหม่ (Recalibration) จากนั้นลดอีก 0.25% สองครั้งในเดือนพฤศจิกายนและธันวาคม 2024 รวมทั้งปีลดไป 1% ดอกเบี้ยมาอยู่ที่ 4.25 ถึง 4.50%

ต้นเดือนธันวาคม 2024 ราคา Bitcoin เข้าใกล้ 100,000 ดอลลาร์ วันที่ 4 ธันวาคม 2024 Powell ขึ้นเวที DealBook Summit ของหนังสือพิมพ์ The New York Times ในนิวยอร์ก และถูกถามว่าการขึ้นของ Bitcoin สะท้อนว่าคนหมดความเชื่อมั่นในดอลลาร์และ Fed หรือไม่ คำตอบของเขาถูกแชร์ไปทั่ววงการคริปโต

"คนใช้ Bitcoin เป็นสินทรัพย์เก็งกำไร มันก็เหมือนทองคำ แค่อยู่ในรูปเสมือนและเป็นดิจิทัล คนไม่ได้ใช้มันเป็นเครื่องมือชำระเงินหรือเป็นแหล่งเก็บมูลค่า มันผันผวนสูงมาก"

Jerome Powell เวที DealBook Summit ของ The New York Times วันที่ 4 ธ.ค. 2024 (รายงานโดย Kitco) ต้นฉบับ "People use Bitcoin as a speculative asset. It's just like gold, only it's virtual, it's digital. People are not using it as a form of payment or as a store of value; it's highly volatile."

Powell เสริมว่า Bitcoin ไม่ใช่คู่แข่งของดอลลาร์ แต่เป็นคู่แข่งของทองคำมากกว่า คำเปรียบนี้ไม่ใช่ครั้งแรกของเขา เพราะ Decrypt บันทึกว่าตั้งแต่ปี 2019 เขาเคยเรียก Bitcoin ว่าเป็นแหล่งเก็บมูลค่าเชิงเก็งกำไรแบบเดียวกับทองคำ และพูดในทำนองเดียวกันอีกครั้งในปี 2021 แต่ครั้งนี้เกิดขึ้นตอนที่ราคากำลังจะทำสถิติ ข้อความจึงถูกตีความในวงการว่าประธาน Fed ยอมรับ Bitcoin มากขึ้น ในวันนั้นราคาปิดของ Bitcoin อยู่ที่ราว 98,920 ดอลลาร์ และราคาปิดขึ้นไปถึงราว 106,116 ดอลลาร์ในวันที่ 17 ธันวาคม 2024

แต่บรรยากาศเปลี่ยนเร็ว วันที่ 18 ธันวาคม 2024 Fed ลดดอกเบี้ย 0.25% ตามคาด แต่ส่งสัญญาณว่าปี 2025 จะลดดอกเบี้ยน้อยลง ในการแถลงข่าววันเดียวกัน ผู้สื่อข่าว Neil Irwin ถามว่า Powell เห็นประโยชน์ของการที่รัฐบาลสหรัฐจะสร้างคลังสำรอง Bitcoin หรือไม่ คำตอบของเขาชัดเจน

"Fed ไม่ได้รับอนุญาตให้ถือ Bitcoin กฎหมาย Federal Reserve Act กำหนดว่า Fed ถือสินทรัพย์อะไรได้บ้าง และ Fed ไม่ได้ต้องการให้แก้กฎหมาย เรื่องแบบนี้เป็นเรื่องที่รัฐสภาต้องพิจารณา"

Jerome Powell การแถลงข่าวหลังประชุม FOMC วันที่ 18 ธ.ค. 2024 ต้นฉบับ "So, you know, we, we're not allowed to own Bitcoin. The Federal Reserve Act says what we can own, and we're, we're not looking for a, a law change. That's the kind of thing for Congress to consider, but we are not looking for a law change at the Fed."

บันทึกคำแถลงข่าววันที่ 18 ธันวาคม 2024 ที่ Powell ตอบว่า Fed ไม่ได้รับอนุญาตให้ถือ Bitcoin ภาพ: federalreserve.gov

ราคาปิด Bitcoin ลดจากราว 106,116 ดอลลาร์ในวันที่ 17 ธันวาคม เหลือราว 100,470 ดอลลาร์ในวันที่ 18 ธันวาคม และราว 97,697 ดอลลาร์ในวันที่ 19 ธันวาคม 2024 การลดลงนี้เกิดขึ้นในช่วงเดียวกับที่ Fed ส่งสัญญาณว่าจะลดดอกเบี้ยช้าลง และ Powell ปิดประตูเรื่อง Fed ถือ Bitcoin

ราคา Bitcoin ในวันตัดสินใจสำคัญของ Fed ยุค Powell

เพื่อให้เห็นภาพรวม กราฟด้านล่างรวบรวมราคาปิดของ Bitcoin ใน 13 วันสำคัญของยุค Powell ตั้งแต่วันรับตำแหน่งในปี 2018 ไปจนถึงวันแถลงข่าวครั้งสุดท้ายในปี 2026 ข้อมูลทั้งหมดมาจาก Coin Metrics ทุกจุดคือวันที่ Fed ตัดสินใจหรือประกาศเรื่องสำคัญ เช่น วันเริ่มขึ้นดอกเบี้ย วันลดดอกเบี้ยครั้งแรก และวันประกาศจบ QT

สิ่งที่เห็นจากกราฟคือราคา Bitcoin ในวันตัดสินใจของ Fed มีตั้งแต่ราว 3,700 ดอลลาร์ในเดือนธันวาคม 2018 ไปจนถึงราว 110,000 ดอลลาร์ในเดือนตุลาคม 2025 ช่วงที่ราคาต่ำมักตรงกับช่วงที่ Fed ขึ้นดอกเบี้ยหรือลดงบดุล ส่วนช่วงที่ราคาขึ้นแรงมักอยู่หลังช่วงผ่อนคลายนโยบาย แต่ความสัมพันธ์นี้ไม่ได้ตรงทุกครั้ง ตัวอย่างเช่นในปี 2023 ที่ดอกเบี้ยยังสูงสุด ราคา Bitcoin ก็เริ่มฟื้นจากจุดต่ำสุดแล้ว ส่วนหนึ่งเพราะตลาดมองไปข้างหน้าก่อนที่ Fed จะลดดอกเบี้ยจริง

Powell พูดถึง Bitcoin, Stablecoin และ CBDC ไว้อย่างไร

ตลอดแปดปีที่เป็นประธาน Powell ถูกถามเรื่องคริปโตหลายครั้ง ทั้งในการแถลงข่าว การให้การต่อรัฐสภา และเวทีสาธารณะ เมื่อเรียงตามเวลาจะเห็นว่าท่าทีของเขาเปลี่ยนไปจากระมัดระวังมาก มาเป็นยอมรับมากขึ้นทีละขั้น ประเด็นหลักที่บันทึกไว้มีดังนี้

• มิถุนายน 2019: หลัง Facebook ประกาศโครงการ Libra เขาบอกว่าเงินดิจิทัลยังอยู่ในระยะเริ่มต้น และ Fed ไม่มีอำนาจกำกับคริปโตโดยตรงแบบครอบคลุม
• มีนาคม 2021: พูดที่งานของ BIS ว่าคริปโตผันผวนเกินกว่าจะเป็นแหล่งเก็บมูลค่าที่ดี และเป็นตัวแทนของทองคำมากกว่าดอลลาร์
• กรกฎาคม 2021: ให้การต่อสภาผู้แทนราษฎรว่า ถ้าสหรัฐมีเงินดอลลาร์ดิจิทัล ก็จะไม่จำเป็นต้องมี Stablecoin หรือคริปโต ประโยคนี้ทำให้ฝั่งคริปโตกังวลมาก
• กันยายน 2021: ตอบสมาชิกสภาผู้แทนฯ Ted Budd ว่าไม่มีเจตนาจะแบนคริปโตแบบที่จีนทำ และขอโทษเรื่องการใช้คำในเดือนกรกฎาคม พร้อมย้ำหลักการว่าธุรกิจที่ทำแบบเดียวกันควรถูกกำกับแบบเดียวกัน
• มกราคม 2022: Fed ออกเอกสารศึกษาข้อดีข้อเสียของเงินดิจิทัลที่ออกโดยธนาคารกลาง (CBDC) โดยระบุว่าเอกสารไม่ได้เลือกข้างทางนโยบายใด และเปิดรับฟังความเห็นจากประชาชน
• มิถุนายน 2023: บอกว่า Stablecoin ที่ใช้ชำระเงินเป็นรูปแบบหนึ่งของเงิน และคริปโตดูมีพลังที่จะอยู่ต่อในฐานะสินทรัพย์
• ธันวาคม 2024: เปรียบ Bitcoin กับทองคำบนเวที DealBook และยืนยันว่ากฎหมายไม่ให้ Fed ถือ Bitcoin
• มกราคม 2025: ในการแถลงข่าววันที่ 29 มกราคม 2025 บอกว่าธนาคารสามารถให้บริการลูกค้าคริปโตได้ ตราบที่เข้าใจและบริหารความเสี่ยงได้
• กุมภาพันธ์ 2025: รับปากต่อวุฒิสภาว่าจะไม่มี CBDC ตราบที่เขายังเป็นประธาน Fed

เรื่อง CBDC ถือเป็นจุดที่ชัดเจนที่สุด ในการให้การต่อคณะกรรมาธิการการธนาคารของวุฒิสภาวันที่ 11 กุมภาพันธ์ 2025 วุฒิสมาชิก Bernie Moreno จากรัฐ Ohio ถาม Powell ว่าขอคำมั่นได้หรือไม่ว่าตราบที่เขายังเป็นประธาน Fed สหรัฐจะไม่มีเงินดิจิทัลของธนาคารกลาง Powell ตอบสั้นๆ เพียงคำเดียวว่า "Yes" ซึ่งปิดการคาดเดาที่มีมาหลายปี เพราะ Fed ศึกษาเรื่องนี้มาหลายปี และเคยออกเอกสารศึกษาฉบับใหญ่ในปี 2022

ข่าววันที่ 11 กุมภาพันธ์ 2025 ที่ Powell ตอบวุฒิสมาชิก Bernie Moreno ว่าจะไม่มี CBDC ระหว่างที่เขาเป็นประธาน ภาพ: CNBC ผ่าน nbcsandiego.com

ปี 2025 ยังเป็นปีที่ Fed ปรับนโยบายต่อคริปโตไปในทางผ่อนคลายหลายจุด วันที่ 24 เมษายน 2025 Fed ประกาศถอนแนวปฏิบัติที่เคยให้ธนาคารต้องแจ้งล่วงหน้าก่อนทำกิจกรรมคริปโต ยกเลิกกระบวนการขอความเห็นชอบก่อนทำธุรกิจเหรียญดอลลาร์ (Dollar Token) และถอนตัวจากแถลงการณ์ร่วมสองฉบับปี 2023 ที่เตือนธนาคารเรื่องความเสี่ยงคริปโต ต่อมาวันที่ 15 สิงหาคม 2025 Fed ยุติโครงการกำกับกิจกรรมแบบใหม่ (Novel Activities Supervision Program) ที่ตั้งขึ้นมาเพื่อดูแลธนาคารที่ทำธุรกิจคริปโตและฟินเทคโดยเฉพาะ แล้วกลับไปใช้การตรวจสอบตามปกติ

ข่าวแจกวันที่ 24 เมษายน 2025 ที่ Fed ถอนแนวปฏิบัติเรื่องกิจกรรมคริปโตและ dollar token ของธนาคาร ภาพ: federalreserve.gov

ในช่วงเดียวกัน วันที่ 18 กรกฎาคม 2025 ประธานาธิบดี Trump ลงนามกฎหมาย GENIUS Act ซึ่งเป็นกรอบกำกับ Stablecoin ระดับรัฐบาลกลางฉบับแรกของสหรัฐ ผ่านวุฒิสภาด้วยคะแนน 68 ต่อ 30 และผ่านสภาผู้แทนราษฎร 308 ต่อ 122 สอดคล้องกับสิ่งที่ Powell พูดมาตั้งแต่ปี 2021 ว่า Stablecoin ควรมีกฎหมายกำกับที่ชัดเจน

ปี 2025: แรงกดดันจากทำเนียบขาว การลดดอกเบี้ย และการจบ QT

เมื่อ Trump กลับมาเป็นประธานาธิบดีในเดือนมกราคม 2025 ความขัดแย้งกับ Powell ก็กลับมาแรงกว่าเดิม Trump ต้องการให้ Fed ลดดอกเบี้ยเร็วและลึก ขณะที่ Fed ยังกังวลเรื่องเงินเฟ้อจากมาตรการภาษีนำเข้า ในเดือนเมษายน 2025 Trump โพสต์บน Truth Social ว่าการให้ Powell พ้นจากตำแหน่งนั้นเกิดขึ้นได้ไม่เร็วพอ Powell ยืนยันว่ากฎหมายไม่อนุญาตให้ประธานาธิบดีปลดประธาน Fed โดยไม่มีเหตุอันควร

ความขัดแย้งเริ่มไปโฟกัสที่โครงการปรับปรุงอาคารสำนักงานใหญ่ของ Fed ในกรุงวอชิงตัน ซึ่งต้นทุนรวมพุ่งขึ้นไปราว 2.5 พันล้านดอลลาร์ ตามตัวเลขที่สื่อรายงานในตอนนั้น ในเดือนกรกฎาคม 2025 สำนักข่าว Politico รายงานว่า Russell Vought ผู้อำนวยการสำนักงบประมาณของทำเนียบขาว กำลังตรวจสอบโครงการนี้ ซึ่งอาจถูกใช้เป็นเหตุผลในการปลด Powell วันที่ 24 กรกฎาคม 2025 Trump เดินทางไปเยี่ยมไซต์ก่อสร้างพร้อม Powell ด้วยตัวเอง ภาพทั้งสองคนยืนคุยกันกลางไซต์งานกลายเป็นภาพข่าวที่ถูกแชร์ไปทั่วโลก

Donald Trump คุยกับ Powell ระหว่างเยี่ยมโครงการปรับปรุงอาคาร Fed วันที่ 24 กรกฎาคม 2025 ภาพ: The White House (สาธารณสมบัติ)

ด้านนโยบาย Fed คงดอกเบี้ยไว้ตลอดครึ่งปีแรกของ 2025 จนวันที่ 22 สิงหาคม 2025 Powell กล่าวที่ Jackson Hole ว่าภาพรวมเศรษฐกิจและความเสี่ยงที่เปลี่ยนไปอาจทำให้ต้องปรับจุดยืนนโยบาย ตลาดอ่านว่าเป็นสัญญาณลดดอกเบี้ย ราคาปิดของ Bitcoin เพิ่มจากราว 112,347 ดอลลาร์ในวันที่ 21 สิงหาคม เป็นราว 116,801 ดอลลาร์ในวันที่ 22 สิงหาคม 2025

Fed ลดดอกเบี้ยในวันที่ 17 กันยายน 2025 และไม่ถึงสามสัปดาห์ต่อมา วันที่ 6 ตุลาคม 2025 Bitcoin ทำราคาปิดสูงสุดตลอดกาลในยุค Powell ที่ราว 124,824 ดอลลาร์ ส่วนราคาระหว่างวันขึ้นไปเหนือ 126,000 ดอลลาร์ตามรายงานของ CoinDesk หลังจากนั้นตลาดคริปโตเข้าสู่ช่วงปรับฐานแรง

วันที่ 29 ตุลาคม 2025 Fed ลดดอกเบี้ยอีก 0.25% และประกาศสิ้นสุดการลดขนาดงบดุล (QT) ในวันที่ 1 ธันวาคม 2025 ถือเป็นการปิดฉากการดึงเงินออกจากระบบที่ทำมาตั้งแต่กลางปี 2022 ตามข้อมูล FRED สินทรัพย์รวมของ Fed ลดลงจากจุดสูงสุดราว 8.97 ล้านล้านดอลลาร์ในเดือนเมษายน 2022 เหลือราว 6.54 ล้านล้านดอลลาร์ในวันที่ 3 ธันวาคม 2025 หรือลดลงราว 2.43 ล้านล้านดอลลาร์ แต่ในการแถลงข่าววันเดียวกัน Powell บอกว่าการลดดอกเบี้ยอีกครั้งในเดือนธันวาคมยังไม่ใช่ข้อสรุปที่แน่นอน ห่างไกลจากนั้นมาก ราคาปิด Bitcoin ลดจากราว 112,981 ดอลลาร์ในวันที่ 28 ตุลาคม เหลือราว 108,020 ดอลลาร์ในวันที่ 30 ตุลาคม 2025

แถลงการณ์ FOMC วันที่ 29 ตุลาคม 2025 ประกาศลดดอกเบี้ยและสิ้นสุดการลดงบดุลในวันที่ 1 ธันวาคม 2025 ภาพ: federalreserve.gov

ท้ายที่สุด Fed ก็ลดดอกเบี้ยอีกครั้งในวันที่ 10 ธันวาคม 2025 มาอยู่ที่ 3.50 ถึง 3.75% แต่ครั้งนี้มีกรรมการโหวตค้านถึงสามคน คนหนึ่งอยากลดแรงกว่านั้นเป็น 0.50% อีกสองคนอยากให้คงดอกเบี้ย สะท้อนว่ากรรมการ Fed แตกความเห็นมากในช่วงท้ายยุค Powell วันเดียวกัน Fed ประกาศเริ่มซื้อพันธบัตรรัฐบาลระยะสั้นเพื่อรักษาระดับเงินสำรองในระบบธนาคาร (Reserve Management Purchases) เริ่มต้นราว 40 พันล้านดอลลาร์ในเดือนแรก Powell อธิบายว่าเป็นการซื้อเพื่อรักษาสภาพคล่องในระบบให้เพียงพอเท่านั้น แต่นักลงทุนสายสภาพคล่องจำนวนหนึ่งจับตาว่าเป็นจุดเปลี่ยนของงบดุล Fed หลังจากลดลงมาหลายปี ตลอดปี 2025 Fed ลดดอกเบี้ยรวมสามครั้ง

คดีปรับปรุงอาคาร Fed: ทำไม Powell ถึงถูกสอบสวน

เรื่องที่ทำให้ช่วงท้ายของ Powell ต่างจากประธาน Fed คนอื่นคือการถูกกระทรวงยุติธรรมสหรัฐสอบสวน ในวันศุกร์ที่ 9 มกราคม 2026 กระทรวงยุติธรรมส่งหมายเรียกของคณะลูกขุนใหญ่ (Grand Jury Subpoena) ถึง Fed โดยเกี่ยวข้องกับคำให้การของ Powell ต่อคณะกรรมาธิการการธนาคารของวุฒิสภาในเดือนมิถุนายน 2025 ซึ่งส่วนหนึ่งพูดถึงโครงการปรับปรุงอาคาร

คืนวันที่ 11 มกราคม 2026 Powell ออกแถลงการณ์ผ่านวิดีโอ ยืนยันว่าเขาเคารพหลักนิติธรรม และไม่มีใครอยู่เหนือกฎหมาย รวมถึงประธาน Fed เอง แต่เขามองว่าเรื่องคำให้การและอาคารเป็นเพียงข้ออ้าง

"การขู่ดำเนินคดีอาญาเป็นผลจากการที่ Fed กำหนดอัตราดอกเบี้ยตามการประเมินที่ดีที่สุดว่าอะไรจะเป็นประโยชน์ต่อสาธารณะ แทนที่จะทำตามความต้องการของประธานาธิบดี"

Jerome Powell แถลงการณ์ผ่านวิดีโอของ Fed วันที่ 11 ม.ค. 2026 ต้นฉบับ "The threat of criminal charges is a consequence of the Federal Reserve setting interest rates based on our best assessment of what will serve the public, rather than following the preferences of the President."

แถลงการณ์วันที่ 11 มกราคม 2026 ที่ Powell เปิดเผยว่ากระทรวงยุติธรรมส่งหมายเรียกถึง Fed ภาพ: federalreserve.gov

แถลงการณ์นี้สร้างแรงกระเพื่อมใหญ่ อดีตประธาน Fed ทั้ง Alan Greenspan, Ben Bernanke และ Janet Yellen รวมถึงอดีตรัฐมนตรีคลังหลายคน ออกแถลงการณ์ร่วมว่าการสอบสวนเป็นความพยายามบ่อนทำลายความเป็นอิสระของ Fed และวันที่ 13 มกราคม 2026 ผู้นำธนาคารกลางหลายประเทศ รวมถึงธนาคารกลางยุโรป ธนาคารกลางอังกฤษ และธนาคารกลางแคนาดา (ตามรายชื่อล่าสุด 14 แห่ง และธนาคารเพื่อการชำระหนี้ระหว่างประเทศ หรือ BIS) ออกแถลงการณ์ร่วมผ่านเว็บไซต์ของธนาคารกลางยุโรปว่า ยืนหยัดเคียงข้าง Fed และ Powell อย่างเต็มที่ วุฒิสมาชิก Thom Tillis จากพรรครีพับลิกันประกาศจะขวางการรับรองผู้ถูกเสนอชื่อเข้า Fed ทุกตำแหน่งจนกว่าคดีจะจบ ซึ่งรวมถึงตำแหน่งประธานคนใหม่

ในช่วงหลายวันหลังแถลงการณ์ ราคาปิดของ Bitcoin เพิ่มจากราว 90,717 ดอลลาร์ในวันที่ 11 มกราคม เป็นราว 97,044 ดอลลาร์ในวันที่ 14 มกราคม 2026 แต่จากนั้นตลาดคริปโตก็ปรับตัวลงต่อเนื่องจนถึงกลางปี

ด้านคดี ในเดือนมีนาคม 2026 ผู้พิพากษา James Boasberg ยกเลิกหมายเรียกดังกล่าว โดยเขียนในคำวินิจฉัยว่ามีหลักฐานมากมายว่าจุดประสงค์หลักของหมายเรียกคือการกดดัน Powell และฝ่ายรัฐบาลไม่ได้แสดงหลักฐานว่า Powell ทำผิดอะไร นอกจากการทำให้ประธานาธิบดีไม่พอใจ ตามที่สื่อสหรัฐรายงาน ต่อมาวันศุกร์ที่ 24 เมษายน 2026 Jeanine Pirro อัยการประจำกรุงวอชิงตัน ประกาศปิดการสอบสวนทางอาญา และส่งเรื่องให้ผู้ตรวจการ (Inspector General) ของ Fed พิจารณาต่อ กระทรวงยุติธรรมให้คำมั่นว่าจะไม่เปิดการสอบสวนใหม่ หากผู้ตรวจการไม่ส่งเรื่องกลับมาในฐานะคดีอาญา

วันที่ 30 กันยายน 2026 ผู้ตรวจการของ Fed เผยแพร่รายงานผลการตรวจสอบ ระบุว่าไม่พบเหตุอันควรเชื่อว่ามีการกระทำผิดกฎหมายอาญาที่ต้องส่งเรื่องให้อัยการสูงสุด แต่พบปัญหาการบริหารโครงการหลายจุด ตามที่ CNBC รายงาน ประมาณการต้นทุนเมื่อปี 2020 อยู่ที่ราว 1.3 พันล้านดอลลาร์ แต่งบที่คณะกรรมการ Fed อนุมัติ ณ เดือนสิงหาคม 2026 เพิ่มเป็นราว 2.4 พันล้านดอลลาร์ ค่าก่อสร้างอย่างเดียวเพิ่มขึ้น 960 ล้านดอลลาร์ ค่างานระบบประปาและระบบปรับอากาศเพิ่มขึ้นถึง 223% ขณะที่ดัชนีราคาผู้ผลิตโดยรวมเพิ่มขึ้นเพียง 16% ในช่วงเดียวกัน และ Fed ไม่ได้ล็อกราคาสูงสุดที่รับประกัน (Guaranteed Maximum Price) กับผู้รับเหมา ซึ่งจะช่วยคุมต้นทุนได้

CNBC รายงานวันที่ 30 กันยายน 2026 ว่าผู้ตรวจการของ Fed ไม่พบเหตุให้ส่งเรื่องคดีอาญา ภาพ: cnbc.com

แม้รายงานจะไม่พบความผิดทางอาญา แต่ในวันเดียวกัน Trump โพสต์บน Truth Social ว่า Powell ควรถูกบีบให้ลาออกจากคณะผู้ว่าการ Fed ทันที และขอให้อัยการสูงสุด Todd Blanche ศึกษารายงานเพื่อตัดสินใจว่าจะดำเนินการอย่างไรต่อ

ปิดฉากประธาน Fed: แถลงข่าวครั้งสุดท้ายและการส่งไม้ต่อให้ Kevin Warsh

ระหว่างที่คดียังไม่จบ Trump เสนอชื่อ Kevin Warsh อดีตผู้ว่าการ Fed ช่วงวิกฤตการเงินปี 2008 เป็นประธานคนใหม่ในเดือนมกราคม 2026 การพิจารณาถูกเลื่อนออกไปเพราะคดีของ Powell จนกระทั่งกระทรวงยุติธรรมปิดการสอบสวนในเดือนเมษายน

วันที่ 29 เมษายน 2026 Powell แถลงข่าวหลังการประชุม FOMC เป็นครั้งสุดท้ายในฐานะประธาน Fed คงดอกเบี้ยไว้ที่ 3.50 ถึง 3.75% ตามเดิม เศรษฐกิจตอนนั้นเผชิญโจทย์ใหม่จากความขัดแย้งในตะวันออกกลางที่ดันราคาน้ำมันโลก ดัชนีราคาค่าใช้จ่ายเพื่อการบริโภคส่วนบุคคล (PCE) ขึ้น 3.5% ในรอบ 12 เดือนถึงเดือนมีนาคม 2026 และ PCE พื้นฐานที่ไม่รวมอาหารและพลังงานขึ้น 3.2% ส่วนอัตราว่างงานอยู่ที่ 4.3%

ช่วงท้ายของคำแถลงเปิด Powell บอกว่านี่คือการแถลงข่าวครั้งสุดท้ายของเขาในฐานะประธาน แสดงความยินดีกับ Warsh ที่ผ่านคณะกรรมาธิการการธนาคารของวุฒิสภาในเช้าวันนั้น และประกาศเรื่องที่ไม่ค่อยเกิดขึ้นในประวัติศาสตร์ Fed คือเขาจะอยู่ต่อในฐานะผู้ว่าการหลังพ้นตำแหน่งประธาน เขาบอกว่าจะไม่ออกจากคณะผู้ว่าการจนกว่าการสอบสวนจะจบอย่างแท้จริง อย่างโปร่งใสและเด็ดขาด และจะวางตัวเงียบๆ เพราะ Fed มีประธานได้เพียงคนเดียว

บันทึกคำแถลงข่าววันที่ 29 เมษายน 2026 ครั้งสุดท้ายในฐานะประธาน Fed ภาพ: federalreserve.gov

การที่อดีตประธาน Fed อยู่ต่อในคณะผู้ว่าการเกิดขึ้นน้อยมาก ครั้งล่าสุดคือ Marriner Eccles ที่พ้นตำแหน่งประธานในปี 1948 แล้วอยู่ในคณะผู้ว่าการต่อถึงปี 1951 Powell ปิดการแถลงข่าวครั้งนั้นด้วยมุกสั้นๆ ว่าครั้งหน้าจะไม่ได้เจอนักข่าวแล้ว ทำให้ทั้งห้องหัวเราะ วันนั้นราคาปิดของ Bitcoin อยู่ที่ราว 75,795 ดอลลาร์

วุฒิสภารับรอง Warsh เป็นผู้ว่าการด้วยคะแนน 51 ต่อ 45 และรับรองเป็นประธานในวันที่ 13 พฤษภาคม 2026 ด้วยคะแนน 54 ต่อ 45 วาระประธานของ Powell สิ้นสุดวันที่ 15 พฤษภาคม 2026 คณะผู้ว่าการจึงแต่งตั้งให้เขาเป็นประธานชั่วคราว (Chair Pro Tempore) ตามธรรมเนียมเดิมระหว่างรอ Warsh สาบานตน จนวันที่ 22 พฤษภาคม 2026 Warsh สาบานตนรับตำแหน่งที่ทำเนียบขาว หน้าประวัติทางการของ Fed จึงบันทึกว่า Powell เป็นประธานตั้งแต่วันที่ 5 กุมภาพันธ์ 2018 ถึงวันที่ 22 พฤษภาคม 2026

ตอนนี้ Jerome Powell ทำอะไรอยู่ (ตุลาคม 2026)

ณ ต้นเดือนตุลาคม 2026 Powell ยังเป็นหนึ่งในเจ็ดผู้ว่าการของ Fed ตามรายชื่อบนเว็บไซต์ทางการ ร่วมกับ Kevin Warsh ประธาน Philip Jefferson รองประธาน Michelle Bowman รองประธานด้านการกำกับดูแล Michael Barr, Lisa Cook และ Christopher Waller วาระผู้ว่าการของเขายาวถึงวันที่ 31 มกราคม 2028 ในฐานะผู้ว่าการ เขายังมีสิทธิ์ลงคะแนนในการประชุม FOMC

หน้ารายชื่อคณะผู้ว่าการ Fed ณ ตุลาคม 2026 มี Kevin Warsh เป็นประธาน และ Powell ยังอยู่ในฐานะผู้ว่าการ ภาพ: federalreserve.gov

ในปี 2026 Powell ได้รับรางวัลสำคัญสองรางวัล ในเดือนมีนาคม ระหว่างที่ยังเป็นประธาน เขารับรางวัล Paul A. Volcker Public Integrity Award จากสมาคมการบริหารรัฐกิจอเมริกัน และหลังพ้นตำแหน่งประธาน วันที่ 31 พฤษภาคม 2026 เขารับรางวัล John F. Kennedy Profile in Courage Award ที่หอสมุดประธานาธิบดี Kennedy ในเมือง Boston ในสุนทรพจน์รับรางวัลครั้งหลัง เขาบอกว่า Fed เป็นมนุษย์จึงไม่สมบูรณ์แบบ เมื่อทำผิดก็ต้องยอมรับและเปลี่ยนทิศทาง และเปรียบว่า Fed เหมือนสถาบันอื่นๆ ที่กำลังถูกทดสอบความแข็งแรง (Stress Test) เขาเตือนด้วยว่าถ้ารัฐบาลชุดใดหาทางปลดเจ้าหน้าที่ Fed เพราะเห็นต่างเรื่องนโยบายได้ รัฐบาลชุดต่อไปก็จะทำแบบเดียวกัน

ฝั่งนโยบาย Fed ภายใต้ Warsh เดินคนละทางกับช่วงท้ายยุค Powell วันที่ 16 กันยายน 2026 Fed มีมติเอกฉันท์ 12 ต่อ 0 ขึ้นดอกเบี้ย 0.25% เป็น 3.75 ถึง 4.00% ซึ่งเป็นการขึ้นดอกเบี้ยครั้งแรกในรอบกว่าสามปี ราคาปิด Bitcoin วันนั้นอยู่ที่ราว 76,082 ดอลลาร์ ก่อนขยับขึ้นไปราว 80,944 ดอลลาร์ในวันที่ 18 กันยายน

หลังรายงานผู้ตรวจการออกมาในวันที่ 30 กันยายน 2026 และ Trump เรียกร้องให้เขาลาออก ยังไม่มีรายงานว่า Powell ลาออกจากคณะผู้ว่าการ ณ วันที่เขียนบทความนี้ สถานะของเขาในคณะผู้ว่าการจึงเป็นเรื่องที่ตลาดต้องติดตามต่อ เพราะที่นั่งของเขาเป็นหนึ่งในเสียงที่มีผลต่อทิศทางดอกเบี้ยในปี 2027

มุมไทย: นโยบายของ Powell ส่งผลถึงเงินบาทและ ธปท. อย่างไร

การตัดสินใจของ Fed ส่งผลถึงไทยผ่านสองช่องทางหลัก คือค่าเงินบาทเมื่อเทียบกับดอลลาร์ และทิศทางดอกเบี้ยของธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) เพราะส่วนต่างดอกเบี้ยระหว่างสหรัฐกับไทยมีผลต่อการไหลเข้าออกของเงินทุน

ตัวอย่างที่ชัดคือช่วงที่ Fed เริ่มลดดอกเบี้ย Bangkok Post รายงานในวันที่ 20 กันยายน 2024 ว่า อมรเทพ จาวะลา หัวหน้านักเศรษฐศาสตร์ของธนาคาร CIMB Thai มองว่าการลดดอกเบี้ย 0.50% ของ Fed อาจเปิดทางให้ ธปท. ลดดอกเบี้ยนโยบายตามในเดือนธันวาคม ในความเป็นจริง ธปท. เริ่มลดดอกเบี้ยตั้งแต่เดือนตุลาคม 2024 และลดรวมหกครั้ง รวม 1.50% ระหว่างเดือนตุลาคม 2024 ถึงกุมภาพันธ์ 2026 ตามที่ Reuters รายงานผ่าน Bangkok Post

ช่วงท้ายยุค Powell ผลต่อเงินบาทเห็นชัดอีกครั้ง หลังการประชุมครั้งสุดท้ายของเขาในวันที่ 29 เมษายน 2026 ที่ Fed ส่งสัญญาณว่าไม่น่าจะผ่อนคลายนโยบายในปีนี้ Bangkok Post รายงานในวันที่ 1 พฤษภาคม 2026 ว่าศูนย์วิจัยกสิกรไทยคาดว่าเงินบาทอาจอ่อนค่าลงไปทดสอบระดับ 33.5 บาทต่อดอลลาร์ในระยะสั้น เพราะดอลลาร์แข็งค่าขึ้นหลังการประชุม

Bangkok Post รายงานวันที่ 1 พฤษภาคม 2026 ว่าเงินบาทมีแนวโน้มอ่อนค่าหลังการประชุมครั้งสุดท้ายของ Powell ภาพ: bangkokpost.com

หลังจากนั้น ทิศทางดอกเบี้ยของสองประเทศแยกออกจากกันชัดเจน วันที่ 26 สิงหาคม 2026 คณะกรรมการนโยบายการเงิน (กนง.) มีมติเอกฉันท์คงดอกเบี้ยนโยบายที่ 1.00% ต่อปี และเมื่อ Fed ภายใต้ Warsh ขึ้นดอกเบี้ยในเดือนกันยายน 2026 ดอน นาครทรรพ ผู้ช่วยผู้ว่าการ ธปท. ด้านนโยบายการเงิน ให้สัมภาษณ์ Reuters ว่าดอกเบี้ย 1.00% ของไทยอยู่ในกลุ่มต่ำที่สุดในโลก ไทยยังไม่จำเป็นต้องทำตาม Fed และมองว่าเงินบาทที่อ่อนค่าเป็นผลดีต่อเศรษฐกิจ ณ เดือนตุลาคม 2026 ดอกเบี้ยนโยบายของสหรัฐที่ 3.75 ถึง 4.00% จึงสูงกว่าของไทยราว 2.75 ถึง 3.00%

สำหรับนักลงทุนคริปโตไทย ค่าเงินบาทเป็นตัวแปรที่มักถูกมองข้าม เพราะ Bitcoin ซื้อขายเป็นดอลลาร์ในตลาดโลก เมื่อเงินบาทอ่อนค่า ราคา Bitcoin ที่แสดงเป็นเงินบาทบนกระดานเทรดในไทยจะสูงขึ้นแม้ราคาดอลลาร์จะเท่าเดิม และในทางกลับกัน เมื่อบาทแข็งค่า ราคาในรูปเงินบาทอาจขึ้นช้ากว่าราคาดอลลาร์ การตามข่าว Fed จึงช่วยให้เข้าใจทั้งราคา Bitcoin และค่าเงินที่ใช้ซื้อไปพร้อมกัน

มรดกของ Powell ต่อโลกคริปโตคืออะไร

แปดปีของ Powell เป็นช่วงที่ตลาดคริปโตได้เรียนรู้ว่าตัวเองผูกกับนโยบายการเงินของสหรัฐมากกว่าที่หลายคนเคยเชื่อ ข้อสังเกตจากกองบรรณาธิการมีดังนี้

• สภาพคล่องสำคัญมาก: ช่วงที่ Fed อัดฉีดเงินปี 2020 ถึง 2021 เกิดขึ้นพร้อมกับตลาดกระทิงรอบใหญ่ และช่วงที่ขึ้นดอกเบี้ยพร้อมทำ QT ในปี 2022 เกิดขึ้นพร้อมกับฤดูหนาวคริปโต นักลงทุนจำนวนมากจึงเริ่มติดตามการประชุม FOMC เหมือนติดตามข่าวคริปโตโดยตรง
• ท่าทีต่อคริปโตเปลี่ยนไปทีละขั้น: จากการบอกว่าไม่จำเป็นต้องมี Stablecoin ถ้ามีดอลลาร์ดิจิทัลในปี 2021 มาเป็นการเรียก Stablecoin ว่าเป็นรูปแบบหนึ่งของเงินในปี 2023 และรับปากว่าจะไม่มี CBDC ในปี 2025
• ธนาคารกับคริปโต: ยุค Powell มีทั้งช่วงที่ Fed เข้มงวดกับธนาคารที่ทำธุรกิจคริปโตในปี 2023 และช่วงที่ถอนแนวปฏิบัติเหล่านั้นออกในปี 2025 ทิศทางนี้มีผลต่อการเข้าถึงบริการธนาคารของบริษัทคริปโตในสหรัฐ
• ความเป็นอิสระของธนาคารกลาง: การต่อสู้ของ Powell กับแรงกดดันทางการเมือง ทำให้เรื่องความเป็นอิสระของ Fed กลายเป็นประเด็นที่ตลาดให้ราคา ผู้สนับสนุน Bitcoin บางส่วนใช้เหตุการณ์นี้เป็นตัวอย่างว่าทำไมเงินที่ไม่มีผู้ควบคุมจึงมีคุณค่า
• คำพูดของประธาน Fed มีราคา: หลายครั้งราคา Bitcoin เคลื่อนไหวแรงในช่วงเดียวกับที่ Powell พูดที่ Jackson Hole หรือในห้องแถลงข่าว ไม่ใช่แค่ตอนประกาศตัวเลขดอกเบี้ย การอ่านน้ำเสียงของ Fed จึงเป็นทักษะสำคัญของนักลงทุนสาย Macro

ไทม์ไลน์ชีวิต Jerome Powell ตั้งแต่เกิดจนถึงปี 2026

สรุปเหตุการณ์สำคัญในชีวิตของ Jerome Powell และการตัดสินใจหลักของ Fed ในยุคของเขา เรียงตามลำดับเวลา

ตารางการปรับดอกเบี้ยนโยบายทางการของ Fed ใช้ตรวจสอบตัวเลขทุกครั้งได้ ภาพ: federalreserve.gov

• 4 กุมภาพันธ์ 1953: เกิดที่กรุงวอชิงตัน ดี.ซี.
• ปี 1975: จบปริญญาตรีรัฐศาสตร์จาก Princeton University
• ปี 1979: จบกฎหมายจาก Georgetown University
• ปี 1984 ถึง 1990: ทำงานวาณิชธนกิจที่ Dillon, Read & Co.
• ปี 1990 ถึง 1993: รับราชการกระทรวงการคลังสหรัฐ ขึ้นเป็นปลัดกระทรวงด้านการคลังภายในประเทศในปี 1992
• ปี 1997 ถึง 2005: หุ้นส่วนของ The Carlyle Group
• ปี 2010 ถึง 2012: นักวิชาการรับเชิญที่ Bipartisan Policy Center
• 25 พฤษภาคม 2012: เข้ารับตำแหน่งผู้ว่าการ Fed
• 16 มิถุนายน 2014: ได้รับแต่งตั้งเป็นผู้ว่าการวาระเต็ม ถึงปี 2028
• 2 พฤศจิกายน 2017: Trump เสนอชื่อเป็นประธาน Fed
• 5 กุมภาพันธ์ 2018: รับตำแหน่งประธาน Fed
• 19 ธันวาคม 2018: ขึ้นดอกเบี้ยครั้งที่สี่ของปี และพูดถึงการลดงบดุลแบบเดินอัตโนมัติ
• 31 กรกฎาคม 2019: เริ่มลดดอกเบี้ย
• 15 มีนาคม 2020: ลดดอกเบี้ยเหลือ 0 ถึง 0.25% และเริ่ม QE รอบโควิด
• 23 มีนาคม 2020: ประกาศซื้อพันธบัตรในปริมาณเท่าที่จำเป็น
• 3 พฤศจิกายน 2021: ประกาศเริ่มลดวงเงิน QE
• 22 พฤศจิกายน 2021: Biden เสนอชื่อเป็นประธานต่ออีกวาระ
• 16 มีนาคม 2022: เริ่มรอบขึ้นดอกเบี้ย
• 23 พฤษภาคม 2022: สาบานตนรับตำแหน่งประธานวาระที่สอง
• 1 มิถุนายน 2022: เริ่มทำ QT
• 26 สิงหาคม 2022: สุนทรพจน์ Jackson Hole เตือนถึงความเจ็บปวดจากการสู้เงินเฟ้อ
• 26 กรกฎาคม 2023: ขึ้นดอกเบี้ยครั้งสุดท้ายไปที่ 5.25 ถึง 5.50%
• 18 กันยายน 2024: ลดดอกเบี้ย 0.50% ครั้งแรกในรอบสี่ปี
• 4 ธันวาคม 2024: เปรียบ Bitcoin กับทองคำบนเวที DealBook
• 18 ธันวาคม 2024: บอกว่ากฎหมายไม่อนุญาตให้ Fed ถือ Bitcoin
• 11 กุมภาพันธ์ 2025: รับปากวุฒิสภาว่าจะไม่มี CBDC ระหว่างที่เป็นประธาน
• 24 เมษายน 2025: Fed ถอนแนวปฏิบัติเรื่องคริปโตของธนาคาร
• 29 ตุลาคม 2025: ประกาศจบ QT ในวันที่ 1 ธันวาคม 2025
• 11 มกราคม 2026: แถลงการณ์ตอบโต้หมายเรียกของกระทรวงยุติธรรม
• 24 เมษายน 2026: อัยการกรุงวอชิงตันปิดการสอบสวนทางอาญา
• 29 เมษายน 2026: แถลงข่าวครั้งสุดท้ายในฐานะประธาน
• 22 พฤษภาคม 2026: Kevin Warsh รับตำแหน่งประธาน Powell อยู่ต่อในฐานะผู้ว่าการ
• 31 พฤษภาคม 2026: รับรางวัล John F. Kennedy Profile in Courage Award
• 30 กันยายน 2026: ผู้ตรวจการของ Fed ไม่พบความผิดทางอาญาในโครงการปรับปรุงอาคาร

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ Jerome Powell

Jerome Powell ยังเป็นประธาน Fed อยู่ไหม

ไม่ได้เป็นแล้ว วาระประธานของเขาสิ้นสุดวันที่ 15 พฤษภาคม 2026 และเป็นประธานชั่วคราวจนถึงวันที่ 22 พฤษภาคม 2026 ซึ่ง Kevin Warsh สาบานตนรับตำแหน่ง แต่ Powell ยังเป็นผู้ว่าการของ Fed อยู่ วาระผู้ว่าการของเขาสิ้นสุดวันที่ 31 มกราคม 2028

ประธาน Fed คนปัจจุบันคือใคร

ประธาน Fed คนปัจจุบันคือ Kevin Warsh รับตำแหน่งวันที่ 22 พฤษภาคม 2026 หลังวุฒิสภารับรองด้วยคะแนน 54 ต่อ 45

ข่าวแจกวันที่ 15 พฤษภาคม 2026 ที่คณะผู้ว่าการแต่งตั้ง Powell เป็นประธานชั่วคราวจนกว่า Kevin Warsh จะสาบานตน ภาพ: federalreserve.gov

Jerome Powell อายุเท่าไหร่ และเรียนจบอะไร

Powell เกิดวันที่ 4 กุมภาพันธ์ 1953 ในปี 2026 เขาอายุ 73 ปี จบปริญญาตรีรัฐศาสตร์จาก Princeton และปริญญาด้านกฎหมายจาก Georgetown เขาไม่ได้จบเศรษฐศาสตร์โดยตรง

Jerome Powell คิดอย่างไรกับ Bitcoin

Powell มองว่า Bitcoin เป็นสินทรัพย์เก็งกำไรที่ผันผวนสูง ทำหน้าที่คล้ายทองคำในรูปดิจิทัล และเป็นคู่แข่งของทองคำมากกว่าดอลลาร์ ตามที่เขาพูดบนเวที DealBook ในเดือนธันวาคม 2024 เขาไม่ได้บอกว่า Bitcoin ไม่มีคุณค่า แต่บอกว่าคนยังไม่ได้ใช้มันเป็นเครื่องมือชำระเงิน

Fed ถือ Bitcoin ได้ไหม

ไม่ได้ Powell ตอบในการแถลงข่าววันที่ 18 ธันวาคม 2024 ว่ากฎหมาย Federal Reserve Act กำหนดว่า Fed ถือสินทรัพย์อะไรได้บ้าง ซึ่งไม่รวม Bitcoin และ Fed ไม่ได้ขอให้แก้กฎหมาย การจะมีคลังสำรอง Bitcoin ของรัฐบาลเป็นเรื่องที่รัฐสภาต้องพิจารณา

สหรัฐจะมี CBDC หรือดอลลาร์ดิจิทัลไหม

ในยุค Powell ไม่มี เขารับปากต่อวุฒิสภาเมื่อวันที่ 11 กุมภาพันธ์ 2025 ว่าจะไม่มี CBDC ตราบที่เขาเป็นประธาน ส่วนนโยบายในยุคของประธานคนใหม่ยังต้องติดตามต่อ

ทำไมการประชุม Fed ถึงทำให้ราคา Bitcoin ผันผวน

เพราะการตัดสินใจเรื่องดอกเบี้ยและงบดุลของ Fed กระทบต้นทุนเงินและสภาพคล่องในระบบการเงินโลก เมื่อดอกเบี้ยสูงหรือ Fed ดึงเงินออกจากระบบ นักลงทุนมักลดการถือสินทรัพย์เสี่ยง เมื่อดอกเบี้ยลดหรือ Fed อัดฉีดเงิน สินทรัพย์เสี่ยงอย่าง Bitcoin มักได้แรงหนุน แต่ราคาก็ขึ้นกับปัจจัยอื่นด้วย เช่น เหตุการณ์ในวงการคริปโตเองและกระแสเงินของกองทุน ETF

QE กับ QT ต่างกันอย่างไร

QE คือการที่ธนาคารกลางซื้อพันธบัตรจากตลาดเพื่อเพิ่มเงินในระบบ ส่วน QT คือการลดขนาดงบดุลโดยปล่อยให้พันธบัตรครบกำหนดโดยไม่ซื้อทดแทน เท่ากับดึงเงินออกจากระบบ ยุค Powell ทำทั้งสองอย่าง QE ครั้งใหญ่ในปี 2020 ถึง 2021 และ QT ตั้งแต่มิถุนายน 2022 ถึงธันวาคม 2025

แผนลดขนาดงบดุล (QT) ที่ Fed ประกาศวันที่ 4 พฤษภาคม 2022 เริ่มวันที่ 1 มิถุนายน 2022 ภาพ: federalreserve.gov

Powell ถูกสอบสวนเรื่องอะไร และผลเป็นอย่างไร

กระทรวงยุติธรรมสหรัฐสอบสวนเรื่องคำให้การของเขาต่อวุฒิสภาเกี่ยวกับโครงการปรับปรุงอาคาร Fed ศาลยกเลิกหมายเรียกในเดือนมีนาคม 2026 และอัยการปิดการสอบสวนในเดือนเมษายน 2026 ส่วนรายงานผู้ตรวจการของ Fed ในวันที่ 30 กันยายน 2026 ไม่พบเหตุให้ส่งเรื่องเป็นคดีอาญา แต่พบปัญหาการบริหารโครงการที่ทำให้ต้นทุนบานปลาย

สรุป: Jerome Powell อดีตประธาน Fed ที่อยู่เบื้องหลังรอบขึ้นลงของ Bitcoin

Jerome Powell คือประธาน Fed ที่ต้องรับมือกับวิกฤตหลายแบบในแปดปี ตั้งแต่โรคระบาด เงินเฟ้อสูงในรอบหลายสิบปี วิกฤตธนาคาร ไปจนถึงแรงกดดันทางการเมืองและการถูกสอบสวน การตัดสินใจของเขาตั้งแต่ดอกเบี้ยศูนย์และ QE ไม่จำกัดในปี 2020 การขึ้นดอกเบี้ย 11 ครั้งในปี 2022 ถึง 2023 ไปจนถึงการจบ QT ในปี 2025 เกิดขึ้นพร้อมกับรอบใหญ่ของตลาดคริปโตแทบทุกครั้ง

ท่าทีของเขาต่อคริปโตเปลี่ยนจากระมัดระวังมาเป็นยอมรับมากขึ้น จนถึงการเปรียบ Bitcoin กับทองคำ และการรับปากว่าจะไม่มี CBDC แม้จะพ้นจากตำแหน่งประธานแล้ว Powell ยังนั่งอยู่ในคณะผู้ว่าการของ Fed ซึ่งทำให้เขายังเป็นคนที่ตลาดต้องจับตาต่อไปอีกระยะหนึ่ง

บทความนี้ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุน ผู้ที่สนใจลงทุนใน Bitcoin หรือสินทรัพย์ดิจิทัลควรศึกษาความเสี่ยง และเลือกซื้อขายผ่านผู้ให้บริการที่ได้รับอนุญาตจากสำนักงาน ก.ล.ต. อ่านพื้นฐานเพิ่มเติมได้ที่ Bitcoin คืออะไร และเรื่อง Stablecoin ที่ Stablecoin คืออะไร

อ่านประวัติบุคคลสำคัญคนอื่นในโลกคริปโตต่อได้ที่ บุคคลสำคัญในโลกคริปโต และประวัติผู้สร้าง Bitcoin ที่ Satoshi Nakamoto คือใคร

ภาพปก: ภาพทางการของ Jerome Powell โดย Federal Reserve (สาธารณสมบัติ) ผ่าน Wikimedia Commons ดัดแปลงโดย Bitcoin Addict ข้อมูลราคา Bitcoin: Coin Metrics ข้อมูลงบดุล: FRED ข้อมูลดอกเบี้ย: federalreserve.gov